Vì sao tốc độ mạng chậm không tăng? Nguyên nhân và cách xử lý

Tốc độ mạng chậm không tăng biểu hiện như thế nào?

Tốc độ mạng chậm không tăng thường thể hiện ở việc tải xuống hoặc tải lên luôn dừng tại một mức thấp, dù người dùng đã khởi động lại router hoặc thử vào nhiều thời điểm khác nhau. Video tải lâu, cuộc gọi trực tuyến bị giật và trang web phản hồi chậm là các dấu hiệu phổ biến.

Cần phân biệt tốc độ tải xuống, tốc độ tải lên và độ trễ. Tải xuống ảnh hưởng đến xem video, tải tệp và duyệt web; tải lên liên quan đến gửi tệp, sao lưu và phát trực tiếp; còn độ trễ cao khiến trò chơi trực tuyến hoặc cuộc gọi video phản hồi chậm.

Kiểm tra để xác định nguyên nhân

1. Đo tốc độ ở cùng một vị trí vào nhiều thời điểm, đồng thời ghi lại tốc độ tải xuống, tải lên và độ trễ.
2. Thử một thiết bị khác để loại trừ lỗi riêng của điện thoại, máy tính hoặc tivi.
3. Kết nối máy tính với router bằng cáp Ethernet. Nếu tốc độ qua cáp tốt hơn nhiều so với Wi-Fi, vấn đề chủ yếu nằm ở mạng không dây.
4. Tạm dừng tải tệp, xem video độ phân giải cao và đồng bộ dữ liệu trên các thiết bị khác trong gia đình.

Wi-Fi yếu hoặc bị nhiễu

Đây là nguyên nhân thường gặp khi tốc độ qua cáp quang vẫn ổn nhưng thiết bị dùng Wi-Fi lại chậm. Khoảng cách xa router, tường bê tông, thiết bị điện tử và nhiều mạng Wi-Fi lân cận có thể làm tín hiệu suy giảm hoặc mất ổn định.

Router đặt trong tủ kín, ở góc nhà hoặc quá thấp cũng làm vùng phủ sóng kém. Băng tần 2,4 GHz có phạm vi rộng hơn nhưng dễ nhiễu, trong khi 5 GHz thường nhanh hơn ở khoảng cách gần.

Router quá tải hoặc hoạt động không ổn định

Router phải xử lý nhiều điện thoại, máy tính, camera, tivi và thiết bị nhà thông minh cùng lúc. Khi bộ nhớ hoặc khả năng xử lý bị quá tải, tốc độ có thể giảm, độ trễ tăng và kết nối bị ngắt quãng.

Thiết bị cũ, firmware lỗi hoặc hoạt động liên tục trong thời gian dài cũng có thể gây hiện tượng tốc độ mạng chậm không tăng. Nếu router nóng bất thường hoặc thường xuyên phải khởi động lại, nên kiểm tra nguồn điện và tình trạng thiết bị.

Thiết bị hoặc phần mềm đang chiếm băng thông

Một máy tính đang tải xuống, cập nhật hệ điều hành, đồng bộ ảnh hoặc sao lưu dữ liệu có thể sử dụng phần lớn băng thông. Người dùng thường chỉ nhận thấy mạng chậm trên thiết bị đang sử dụng mà không biết thiết bị khác trong nhà đang truyền dữ liệu.

Ứng dụng chạy nền, phần mềm VPN, tiện ích bảo mật hoặc trình duyệt có nhiều tiến trình cũng có thể làm tốc độ tải xuống và tải lên giảm. Hãy kiểm tra trình quản lý tác vụ hoặc danh sách thiết bị kết nối trên router để tìm nguồn tiêu thụ bất thường.

Sự cố từ máy chủ hoặc dịch vụ đang truy cập

Nếu chỉ một trang web, trò chơi hoặc nền tảng video bị chậm trong khi các dịch vụ khác vẫn hoạt động bình thường, nguyên nhân có thể nằm ở máy chủ, tuyến kết nối hoặc hệ thống phân phối nội dung của dịch vụ đó.

Trong trường hợp này, đổi DNS đôi khi giúp phân giải tên miền nhanh hơn nhưng không thể khắc phục máy chủ đang quá tải. Nên thử cùng dịch vụ trên mạng di động hoặc kiểm tra vào thời điểm khác trước khi thay đổi gói cước.

Đường truyền cáp quang hoặc nhà mạng gặp vấn đề

Khi tốc độ qua cáp Ethernet vẫn thấp trên nhiều thiết bị, nguyên nhân có thể liên quan đến modem, dây mạng, đường truyền cáp quang hoặc hạ tầng của nhà mạng. Suy hao tín hiệu, đầu nối lỏng và sự cố khu vực có thể làm tốc độ giảm ổn định hoặc chập chờn.

Lưu lượng cao vào giờ cao điểm cũng có thể ảnh hưởng đến trải nghiệm tùy khu vực. Hãy lưu kết quả đo, thời gian xảy ra lỗi và tình trạng đèn tín hiệu trên modem để cung cấp cho nhà mạng địa phương khi yêu cầu kiểm tra.

Cách tối ưu tốc độ mạng tại nhà

• Đặt router ở vị trí trung tâm, thoáng và cao, tránh tường dày, kim loại và thiết bị gây nhiễu.
• Chọn băng tần 5 GHz khi ở gần router; dùng 2,4 GHz ở khu vực xa hơn nếu tín hiệu 5 GHz yếu.
• Đổi mật khẩu Wi-Fi, loại bỏ thiết bị không nhận diện và cập nhật firmware router.
• Tạm dừng tải xuống, tải lên hoặc đồng bộ dữ liệu lớn khi cần họp trực tuyến hay chơi game.
• Dùng cáp Ethernet cho máy tính, tivi hoặc thiết bị cần độ ổn định cao.
• Khởi động lại router đúng cách và thay dây mạng nếu dây bị gập, hỏng hoặc đầu cắm lỏng.

Khi nào nên liên hệ nhà mạng?

Nên liên hệ nhà mạng khi tốc độ qua cáp Ethernet thấp trên nhiều thiết bị, độ trễ tăng bất thường, kết nối bị ngắt thường xuyên hoặc modem hiển thị đèn cảnh báo. Cung cấp kết quả đo ở nhiều thời điểm, phương thức kết nối và thiết bị đã thử sẽ giúp kỹ thuật viên xác định lỗi nhanh hơn.

Không nên chỉ dựa vào một lần đo qua Wi-Fi để kết luận đường truyền có vấn đề. Kiểm tra bằng cáp, loại trừ thiết bị chiếm băng thông và so sánh với các dịch vụ khác sẽ cho kết quả đáng tin cậy hơn.