Vì sao đo tốc độ mạng thế giới chậm và cách kiểm tra đúng

Khi đo tốc độ mạng thế giới, nhiều người thấy tốc độ tải xuống và tải lên thấp hơn rõ rệt so với khi kiểm tra máy chủ trong nước. Hiện tượng này không luôn đồng nghĩa gói cước có vấn đề: dữ liệu quốc tế phải đi qua nhiều tuyến cáp quang, điểm trung chuyển và máy chủ ở xa hơn. Độ trễ cũng thường cao hơn, đặc biệt khi truy cập dịch vụ đặt tại châu Âu hoặc Bắc Mỹ.

Hiện tượng thường gặp khi kiểm tra tốc độ Internet quốc tế

Một kết quả phổ biến là tải xuống trong nước ổn định nhưng tải xuống quốc tế giảm, tốc độ tải lên dao động hoặc độ trễ tăng cao. Khi đó, xem video, chơi game máy chủ nước ngoài, gọi video xuyên biên giới hoặc tải tệp từ dịch vụ quốc tế có thể chậm dù các trang web nội địa vẫn hoạt động bình thường.

Để so sánh chính xác, hãy thực hiện nhiều lần đo vào các thời điểm khác nhau, chọn máy chủ ở khu vực khác nhau và ghi lại tốc độ tải xuống, tải lên cùng độ trễ. Không nên kết luận chỉ từ một lần kiểm tra duy nhất.

Nguyên nhân 1: Khoảng cách đến máy chủ đo và định tuyến quốc tế

Máy chủ càng xa, dữ liệu càng phải đi qua nhiều mạng trung gian. Mỗi chặng có thể làm tăng độ trễ và tạo điểm nghẽn, khiến kết quả đo thấp hơn máy chủ gần nhà. Đây là nguyên nhân bình thường khi so sánh kết nối đến Việt Nam với máy chủ ở các châu lục khác.

Nguyên nhân 2: Tuyến cáp quang quốc tế hoặc điểm trung chuyển bị quá tải

Lưu lượng Internet quốc tế thường tập trung vào một số tuyến cáp quang và điểm trung chuyển. Khi một tuyến gặp sự cố, bảo trì hoặc quá tải vào giờ cao điểm, lưu lượng có thể được chuyển sang đường khác dài hơn. Người dùng có thể nhận thấy độ trễ tăng, tải xuống từ máy chủ nước ngoài chậm, trong khi kết nối đến dịch vụ trong nước vẫn tương đối tốt.

Nguyên nhân 3: Wi-Fi bị nhiễu hoặc tín hiệu yếu

Wi-Fi là nguyên nhân rất phổ biến làm sai lệch kết quả đo. Tường dày, khoảng cách xa, thiết bị gia dụng, mạng Wi-Fi lân cận và băng tần đông người dùng đều có thể làm giảm tốc độ thực tế. Nếu đo bằng điện thoại ở phòng khác router, kết quả thấp chưa chắc phản ánh chất lượng đường truyền cáp quang của nhà mạng.

Nguyên nhân 4: Router hoặc thiết bị đầu cuối bị giới hạn

Router cũ, quá nóng, cấu hình không phù hợp hoặc đang phục vụ quá nhiều thiết bị có thể không xử lý tốt lưu lượng cao. Máy tính, điện thoại cũng có thể chậm do trình duyệt mở nhiều thẻ, phần mềm tải nền, VPN hoặc hệ điều hành đang cập nhật. Khi đó, tốc độ tải xuống thấp có thể xuất phát từ thiết bị thay vì đường truyền.

Nguyên nhân 5: Nhiều thiết bị cùng sử dụng mạng

Kết nối Internet gia đình được chia sẻ giữa các thiết bị đang xem phim, chơi game, sao lưu ảnh, camera an ninh hoặc tải tệp. Một thiết bị tải dữ liệu lớn có thể chiếm phần lớn băng thông, làm kết quả đo trên thiết bị khác giảm đáng kể. Tốc độ tải lên đặc biệt dễ bị ảnh hưởng khi có camera hoặc dịch vụ sao lưu đám mây hoạt động.

Cách xác định nguyên nhân trước khi liên hệ nhà mạng

1. Đo bằng dây mạng: Kết nối máy tính trực tiếp với router bằng cáp Ethernet để loại trừ ảnh hưởng của Wi-Fi.
2. Tạm dừng tác vụ nền: Dừng tải tệp, cập nhật, sao lưu và ngắt bớt thiết bị đang sử dụng mạng.
3. Đổi máy chủ đo: So sánh một máy chủ gần, một máy chủ trong khu vực và một máy chủ ở xa để đánh giá chênh lệch tuyến quốc tế.
4. Kiểm tra nhiều khung giờ: Đo vào sáng, chiều và buổi tối trong vài ngày để nhận ra tình trạng quá tải theo thời điểm.
5. Khởi động lại router: Nếu router hoạt động liên tục lâu ngày, hãy tắt nguồn ngắn rồi bật lại trước khi đo.

Gợi ý tối ưu tốc độ và độ trễ mạng quốc tế

• Đặt router ở vị trí thoáng, gần khu vực sử dụng chính và tránh vật cản lớn.
• Ưu tiên băng tần Wi-Fi phù hợp; sử dụng kết nối có dây cho máy tính chơi game hoặc tải tệp lớn.
• Cập nhật phần mềm router khi có phiên bản ổn định từ nhà sản xuất.
• Giới hạn các tác vụ tải xuống, tải lên và sao lưu trong giờ cần họp hoặc chơi game.
• Kiểm tra xem VPN, proxy hoặc tiện ích bảo mật có làm thay đổi tuyến kết nối hay không.
• Gửi kết quả đo theo nhiều khung giờ cho nhà mạng địa phương nếu tốc độ quốc tế giảm kéo dài trên nhiều thiết bị.

Khi nào cần báo sự cố với nhà mạng

Nên liên hệ nhà mạng khi bạn đã đo bằng dây mạng, thử nhiều thiết bị, tạm dừng lưu lượng nền và vẫn thấy tốc độ tải xuống hoặc tải lên quốc tế giảm liên tục. Hãy cung cấp thời gian đo, máy chủ đo, độ trễ, ảnh kết quả và các dịch vụ bị ảnh hưởng. Thông tin này giúp bộ phận kỹ thuật phân biệt lỗi trong nhà, lỗi router hay vấn đề trên tuyến cáp quang và định tuyến quốc tế.