Vì sao xếp hạng tốc độ mạng thấp? Cách kiểm tra và cải thiện

Xếp hạng tốc độ mạng phản ánh chất lượng kết nối qua các chỉ số như tốc độ tải xuống, tốc độ tải lên và độ trễ. Khi kết quả thấp hơn bình thường, trải nghiệm xem video, học trực tuyến, chơi game hoặc tải tệp sẽ bị ảnh hưởng. Tuy nhiên, điểm xếp hạng không chỉ phụ thuộc vào gói cước mà còn liên quan đến thiết bị, Wi-Fi, máy chủ đo và thời điểm kiểm tra.

Xếp hạng tốc độ mạng thấp biểu hiện như thế nào?

Kết quả đo thường cho thấy tốc độ tải xuống hoặc tải lên giảm rõ rệt so với các lần đo trước. Trang web mở chậm, video phải giảm chất lượng, cuộc gọi trực tuyến bị giật hoặc trò chơi có độ trễ cao cũng là những dấu hiệu phổ biến. Nếu chỉ một thiết bị gặp vấn đề, nguyên nhân thường nằm ở thiết bị hoặc kết nối Wi-Fi. Nếu mọi thiết bị đều bị ảnh hưởng, cần kiểm tra router, đường truyền cáp quang và nhà mạng.

Khoảng cách và vật cản làm suy yếu Wi-Fi

Tín hiệu Wi-Fi giảm khi thiết bị ở xa router hoặc bị ngăn bởi tường bê tông, cửa kim loại và đồ nội thất lớn. Băng tần 2,4 GHz có phạm vi phủ sóng rộng hơn nhưng dễ nhiễu, trong khi 5 GHz thường nhanh hơn nhưng suy hao mạnh khi đi qua vật cản. Đây là nguyên nhân thường khiến xếp hạng tốc độ mạng trên điện thoại thấp hơn kết quả đo bằng máy tính kết nối dây.

Router quá tải hoặc hoạt động không ổn định

Router phải xử lý nhiều thiết bị cùng lúc, bao gồm điện thoại, camera, tivi thông minh và máy tính. Khi bộ nhớ hoặc năng lực xử lý của router không đủ, tốc độ có thể giảm và độ trễ tăng. Thiết bị hoạt động liên tục trong thời gian dài cũng có thể nóng hoặc phát sinh lỗi phần mềm, làm kết nối chập chờn.

Nhiễu kênh Wi-Fi từ các mạng lân cận

Ở khu dân cư đông đúc, nhiều router có thể sử dụng cùng một kênh Wi-Fi. Các tín hiệu chồng lấn khiến thiết bị phải chờ truyền dữ liệu, từ đó làm giảm tốc độ tải xuống, tải lên và tăng độ trễ. Tình trạng này thường rõ hơn vào buổi tối, khi nhiều hộ gia đình cùng truy cập mạng.

Thiết bị đang tải dữ liệu nền

Ứng dụng cập nhật hệ điều hành, đồng bộ ảnh, sao lưu đám mây hoặc tải tệp có thể chiếm băng thông mà người dùng không nhận ra. Khi một thiết bị tải lên liên tục, các hoạt động khác có thể bị tăng độ trễ dù tốc độ tải xuống vẫn còn tốt. Máy tính nhiễm phần mềm không mong muốn cũng có thể tạo lưu lượng mạng bất thường.

Sự cố trên đường truyền cáp quang hoặc thiết bị đầu cuối

Dây cáp quang bị uốn gập, đầu nối lỏng hoặc hộp chuyển đổi quang gặp lỗi có thể làm tín hiệu suy giảm. Nếu đèn báo trên thiết bị quang hoặc router nhấp nháy bất thường, kết nối mất liên tục hoặc tốc độ thấp trên cả mạng dây, người dùng nên liên hệ nhà mạng để kiểm tra tuyến truyền và thiết bị đầu cuối.

Định tuyến và máy chủ kiểm tra ảnh hưởng kết quả

Tốc độ đo phụ thuộc vào khoảng cách đến máy chủ, tình trạng định tuyến và mức tải của dịch vụ đang được truy cập. Một máy chủ ở xa có thể cho độ trễ cao dù đường truyền trong nước vẫn ổn định. Vì vậy, một lần đo đơn lẻ chưa đủ để kết luận chất lượng mạng hoặc đánh giá chính xác xếp hạng tốc độ mạng.

Cách kiểm tra để xác định nguyên nhân

1. Đo vào nhiều thời điểm, gồm buổi sáng và buổi tối, rồi ghi lại tốc độ tải xuống, tải lên và độ trễ.
2. Kiểm tra bằng máy tính kết nối router qua cáp mạng để tách ảnh hưởng của Wi-Fi.
3. Đo trên nhiều thiết bị và thử vài máy chủ gần vị trí sử dụng.
4. Tạm dừng ứng dụng tải xuống, tải lên, đồng bộ và cập nhật nền trước khi đo.
5. Khởi động lại router, kiểm tra đèn báo và quan sát xem lỗi có lặp lại hay không.

Giải pháp cải thiện xếp hạng tốc độ mạng

• Đặt router ở vị trí trung tâm, cao và thoáng, tránh tủ kín hoặc thiết bị gây nhiễu.
• Chuyển sang băng tần 5 GHz khi ở gần router và dùng 2,4 GHz cho khu vực xa hơn.
• Cập nhật firmware router, đổi mật khẩu Wi-Fi và ngắt các thiết bị không cần thiết.
• Chọn kênh Wi-Fi ít nhiễu bằng công cụ phân tích mạng nếu router hỗ trợ.
• Bật tính năng ưu tiên băng thông hoặc QoS cho cuộc gọi, học trực tuyến và trò chơi.
• Kiểm tra dây mạng, dây cáp quang và thiết bị quang; không tự bẻ cong hoặc tháo đầu nối cáp quang.
• Liên hệ nhà mạng khi tốc độ mạng dây thấp ổn định trong nhiều thời điểm hoặc có dấu hiệu mất tín hiệu.

Khi nào nên đổi router hoặc liên hệ nhà mạng?

Nên cân nhắc đổi router khi thiết bị đã cũ, không hỗ trợ chuẩn Wi-Fi phù hợp, thường xuyên nóng hoặc không đáp ứng số lượng thiết bị trong gia đình. Nếu kết nối bằng cáp mạng vẫn có tốc độ thấp, độ trễ bất thường hoặc mất mạng trên mọi thiết bị, vấn đề có thể nằm ở đường truyền hoặc hệ thống của nhà mạng. Hãy cung cấp thời gian đo, kết quả tải xuống, tải lên và độ trễ để bộ phận kỹ thuật dễ xác minh hơn.