Vì sao tốc độ tải lên của mạng thấp và cách khắc phục

Tốc độ tải lên là khả năng gửi dữ liệu từ thiết bị đến Internet, thường được tính bằng Mbps. Chỉ số này ảnh hưởng đến việc gửi tệp, gọi video, phát trực tiếp, sao lưu dữ liệu và sử dụng camera từ xa. Khi đo tốc độ upload của mạng thấp hơn rõ rệt so với mức thường ngày, cần xác định nguyên nhân trước khi liên hệ nhà mạng.

Biểu hiện của tốc độ tải lên thấp

Dấu hiệu phổ biến là gửi ảnh hoặc tệp mất nhiều thời gian, cuộc gọi video bị đứng hình, hình ảnh từ camera phản hồi chậm và quá trình sao lưu lên đám mây thường xuyên thất bại. Một số dịch vụ có thể hiển thị tốc độ tải xuống tốt nhưng tải lên thấp, vì hai hướng truyền dữ liệu có thể chịu các giới hạn khác nhau.

Độ trễ cao cũng có thể làm trải nghiệm kém dù tốc độ tải lên không giảm quá mạnh. Vì vậy, nên xem đồng thời tốc độ tải xuống, tốc độ tải lên và độ trễ khi kiểm tra kết nối.

Cách đo tốc độ upload của mạng chính xác

Hãy tạm dừng tải xuống, đồng bộ đám mây, gọi video và các ứng dụng đang gửi dữ liệu. Kết nối máy tính với router bằng cáp mạng nếu có thể, sau đó thực hiện phép đo trên một dịch vụ kiểm tra tốc độ đáng tin cậy. Đo từ hai đến ba lần vào các thời điểm khác nhau để tránh kết luận từ một mẫu duy nhất.

1. Đóng các ứng dụng có thể sử dụng tải lên nền.
2. Ưu tiên kết nối Ethernet thay cho Wi-Fi khi cần đánh giá đường truyền.
3. Ghi lại tốc độ tải lên, tải xuống và độ trễ trong từng lần đo.
4. So sánh kết quả giữa thiết bị chính và một thiết bị khác.

Nếu tốc độ thấp trên cả Ethernet lẫn Wi-Fi, vấn đề có thể nằm ở router, đường truyền hoặc hệ thống của nhà mạng. Nếu chỉ Wi-Fi bị chậm, cần tập trung kiểm tra môi trường không dây.

Nguyên nhân từ Wi-Fi yếu hoặc nhiễu

Khoảng cách xa router, tường bê tông, thiết bị điện tử và quá nhiều mạng lân cận có thể làm tín hiệu Wi-Fi suy giảm. Khi tín hiệu không ổn định, dữ liệu tải lên phải truyền lại nhiều lần nên tốc độ thực tế giảm và độ trễ tăng.

Để kiểm tra, hãy đo ở gần router rồi đo tại vị trí thường sử dụng. Nếu kết quả gần router tốt hơn rõ rệt, hãy đặt router ở vị trí trung tâm, thoáng và cao hơn. Có thể chuyển sang băng tần 5 GHz khi ở gần router hoặc dùng hệ thống mesh cho không gian rộng.

Nguyên nhân do router hoặc thiết bị quá tải

Router cũ, firmware lỗi hoặc số lượng thiết bị kết nối quá lớn có thể khiến bộ xử lý và bộ nhớ của router không đáp ứng kịp. Các hoạt động như camera, sao lưu ảnh, phát trực tiếp và đồng bộ tệp đều chiếm tải lên, làm các thiết bị khác gửi dữ liệu chậm hơn.

Hãy mở danh sách thiết bị đang kết nối, tạm ngắt những thiết bị không cần thiết và khởi động lại router. Kiểm tra bản cập nhật firmware, thay đổi mật khẩu Wi-Fi nếu phát hiện thiết bị lạ và bật tính năng ưu tiên băng thông nếu router hỗ trợ.

Nguyên nhân do ứng dụng chạy nền

Máy tính và điện thoại có thể tự động tải ảnh, video, bản sao lưu hoặc bản cập nhật lên máy chủ. Các ứng dụng gọi video, phần mềm đồng bộ tệp và camera giám sát cũng có thể sử dụng tải lên liên tục mà người dùng không nhận ra.

Hãy kiểm tra mục sử dụng mạng trong hệ điều hành và cài đặt của từng ứng dụng. Tạm dừng đồng bộ đám mây, sao lưu tự động và tải tệp lớn trước khi đo lại. Nếu tốc độ trở lại bình thường, hãy lập lịch sao lưu vào thời điểm ít sử dụng mạng hoặc giới hạn băng thông tải lên.

Nguyên nhân từ cáp quang và đường truyền nhà mạng

Dây cáp quang bị gập, đầu nối lỏng, thiết bị chuyển đổi quang gặp lỗi hoặc sự cố tại tuyến truy cập có thể làm chất lượng tải lên suy giảm. Tình trạng nghẽn cục bộ vào giờ cao điểm cũng có thể khiến kết quả dao động theo thời gian.

Nếu đo bằng Ethernet trên nhiều thiết bị mà tốc độ tải lên vẫn thấp, hãy kiểm tra đèn báo trên modem hoặc router và bảo đảm dây kết nối không bị hư hỏng. Khi liên hệ nhà mạng, cung cấp thời gian đo, kết quả tải lên, tải xuống, độ trễ và loại kết nối để kỹ thuật viên dễ khoanh vùng.

Nguyên nhân do giới hạn gói dịch vụ hoặc máy chủ

Một số gói Internet có tốc độ tải lên thấp hơn tải xuống theo thiết kế. Vì vậy, kết quả cần được đối chiếu với thông tin dịch vụ hiện hành của nhà mạng thay vì chỉ so sánh với tốc độ tải xuống. Không nên suy đoán tốc độ cam kết nếu chưa kiểm tra điều khoản gói cước.

Tốc độ tải lên cũng phụ thuộc vào máy chủ nhận dữ liệu. Khi tải tệp lên một dịch vụ cụ thể bị chậm nhưng các phép đo khác vẫn bình thường, máy chủ, tuyến kết nối hoặc chính sách giới hạn của dịch vụ đó có thể là nguyên nhân.

Các bước tối ưu tốc độ tải lên

• Đo lại bằng Ethernet để loại trừ nhiễu Wi-Fi.
• Đặt router ở vị trí trung tâm và cập nhật firmware.
• Tắt hoặc giới hạn ứng dụng sao lưu, camera và đồng bộ nền.
• Khởi động lại thiết bị mạng khi kết nối có dấu hiệu bất thường.
• Kiểm tra dây mạng, dây quang và đầu nối mà không tự ý bẻ hoặc tháo cáp quang.
• Liên hệ nhà mạng khi tốc độ thấp ổn định trên nhiều thiết bị và nhiều thời điểm.

Việc đo nhiều lần và loại trừ từng nhóm nguyên nhân giúp phân biệt lỗi Wi-Fi, thiết bị, ứng dụng với vấn đề từ đường truyền. Đây là cơ sở tốt hơn để chọn cách tối ưu hoặc yêu cầu nhà mạng kiểm tra kết nối.