ทำไมวัดความเร็วไวไฟและมือถือแล้วช้า? สาเหตุ วิธีตรวจสอบ และแนวทางแก้ไข

เมื่อวัดความเร็วไวไฟและมือถือแล้วพบว่าค่าดาวน์โหลดหรืออัปโหลดต่ำกว่าที่คาด ไม่ได้หมายความว่าแพ็กเกจอินเทอร์เน็ตมีปัญหาเสมอไป ผลทดสอบอาจเปลี่ยนตามตำแหน่ง อุปกรณ์ ช่วงเวลา และเซิร์ฟเวอร์ที่ใช้วัด การแยกสาเหตุให้ถูกต้องจึงสำคัญกว่าการทดสอบซ้ำหลายครั้ง

อาการที่พบบ่อยเมื่อความเร็วอินเทอร์เน็ตต่ำ

อาการของอินเทอร์เน็ตช้าอาจมีหลายรูปแบบ เช่น เปิดเว็บไซต์นาน วิดีโอปรับความละเอียดลง ดาวน์โหลดไฟล์ใช้เวลานาน หรือเล่นเกมแล้วมีค่า ping สูง บางกรณีความเร็วดาวน์โหลดปกติ แต่การอัปโหลดต่ำ ทำให้ประชุมออนไลน์และส่งไฟล์มีปัญหา

สำหรับมือถือ สัญญาณอาจเต็มแต่ความเร็วไม่ดี เพราะจำนวนผู้ใช้งานในพื้นที่มีมาก หรือโทรศัพท์เชื่อมต่อกับย่านความถี่ที่มีความหนาแน่นสูง ส่วน Wi-Fi ในบ้านอาจช้าจากระยะห่างและสิ่งกีดขวางระหว่างอุปกรณ์กับเราเตอร์

สาเหตุที่ทำให้วัดความเร็วไวไฟและมือถือได้ค่าต่ำ

เราเตอร์อยู่ไกลหรือมีสิ่งกีดขวาง

ผนังคอนกรีต ประตูโลหะ และเฟอร์นิเจอร์ขนาดใหญ่ลดคุณภาพสัญญาณ Wi-Fi ได้ หากวางเราเตอร์ไว้ในตู้ มุมห้อง หรือชั้นล่าง สัญญาณที่ไปถึงโทรศัพท์และคอมพิวเตอร์อาจอ่อนลงจนทำให้ความเร็วลดและค่า ping เพิ่มขึ้น

มีอุปกรณ์เชื่อมต่อพร้อมกันมากเกินไป

โทรศัพท์ กล้องวงจรปิด สมาร์ททีวี และคอมพิวเตอร์ที่ใช้งานพร้อมกันจะแบ่งแบนด์วิดท์เดียวกัน โดยเฉพาะอุปกรณ์ที่กำลังดาวน์โหลดไฟล์หรือสำรองข้อมูลขึ้นคลาวด์ อาการนี้ทำให้ความเร็วของอุปกรณ์แต่ละเครื่องลดลง แม้สัญญาณจากผู้ให้บริการจะยังปกติ

สัญญาณรบกวนจากเครือข่าย Wi-Fi อื่น

คอนโดหรือพื้นที่ที่มีเราเตอร์จำนวนมากอาจมีช่องสัญญาณทับซ้อนกัน ย่าน 2.4 GHz มักเดินทางได้ไกลแต่ถูกรบกวนง่าย ขณะที่ 5 GHz ให้ความเร็วสูงกว่าแต่ระยะทำการสั้นกว่า การเลือกย่านไม่เหมาะกับตำแหน่งใช้งานจึงส่งผลต่อผลทดสอบ

อุปกรณ์หรือเราเตอร์ทำงานไม่เต็มประสิทธิภาพ

เราเตอร์รุ่นเก่า โทรศัพท์ที่รองรับมาตรฐาน Wi-Fi รุ่นก่อน หรือไดรเวอร์เครือข่ายที่ไม่ได้อัปเดต อาจเป็นคอขวดของความเร็ว นอกจากนี้เราเตอร์ที่ร้อนจัดและทำงานต่อเนื่องเป็นเวลานานอาจตอบสนองช้าหรือหลุดการเชื่อมต่อ

เครือข่ายของผู้ให้บริการมีความหนาแน่น

ช่วงเย็นหรือวันหยุดอาจมีผู้ใช้งานอินเทอร์เน็ตจำนวนมาก ทำให้ความเร็วลดลงชั่วคราว สำหรับมือถือ ความหนาแน่นของเสาสัญญาณในพื้นที่ก็มีผลเช่นกัน ผู้ให้บริการในประเทศต่าง ๆ อาจมีคุณภาพเครือข่ายแตกต่างกันตามพื้นที่ จึงควรเปรียบเทียบผลหลายช่วงเวลาแทนการดูจากการทดสอบครั้งเดียว

เซิร์ฟเวอร์ทดสอบอยู่ไกลหรือมีปัญหา

ผลวัดไม่ได้สะท้อนความเร็วของแพ็กเกจเพียงอย่างเดียว เพราะข้อมูลต้องเดินทางไปยังเซิร์ฟเวอร์ทดสอบ หากเซิร์ฟเวอร์อยู่ไกล มีผู้ใช้งานมาก หรือเส้นทางเครือข่ายมีปัญหา ค่าดาวน์โหลด อัปโหลด และ ping อาจไม่ตรงกับประสบการณ์ใช้งานจริง

วิธีตรวจสอบว่าอินเทอร์เน็ตช้าจากจุดใด

1. ทดสอบด้วยสาย LAN: หากเป็นไปได้ ให้เชื่อมต่อคอมพิวเตอร์กับเราเตอร์โดยตรง เพื่อแยกปัญหา Wi-Fi ออกจากปัญหาสายไฟเบอร์หรือเครือข่ายผู้ให้บริการ
2. หยุดการใช้งานอื่นชั่วคราว: ปิดการดาวน์โหลด วิดีโอ และการสำรองข้อมูลของอุปกรณ์อื่นก่อนเริ่มทดสอบ
3. ทดสอบหลายตำแหน่ง: วัดใกล้เราเตอร์และจุดที่ใช้งานจริง หากค่าต่างกันมาก ปัญหาน่าจะมาจากการกระจายสัญญาณ Wi-Fi
4. ทดสอบหลายช่วงเวลา: เปรียบเทียบช่วงเช้า กลางวัน และช่วงเย็น เพื่อดูว่าความเร็วลดลงตามความหนาแน่นของเครือข่ายหรือไม่
5. เปรียบเทียบหลายเซิร์ฟเวอร์: ใช้เซิร์ฟเวอร์ที่อยู่ใกล้และต่างเครือข่าย หากผลต่างกันมาก ควรพิจารณาเส้นทางไปยังเซิร์ฟเวอร์ด้วย

ควรจดค่าดาวน์โหลด อัปโหลด ค่า ping และเวลาที่ทดสอบไว้ทุกครั้ง หากทดสอบผ่าน เครื่องมือวัดความเร็วอินเทอร์เน็ต ให้ใช้วิธีเดิมและอุปกรณ์เดิมเพื่อให้เปรียบเทียบผลได้แม่นยำขึ้น

วิธีเพิ่มความเร็ว Wi-Fi ในบ้าน

• วางเราเตอร์ไว้ในจุดเปิดโล่ง ใกล้บริเวณใช้งาน และยกให้สูงจากพื้น
• เลือกย่าน 5 GHz เมื่ออยู่ใกล้เราเตอร์และต้องการความเร็วสูง หรือใช้ 2.4 GHz เมื่อจำเป็นต้องเชื่อมต่อจากระยะไกล
• เปลี่ยนช่องสัญญาณ Wi-Fi หากพื้นที่มีเครือข่ายใกล้เคียงจำนวนมาก
• รีสตาร์ตเราเตอร์เมื่อมีอาการช้าหรือหลุดบ่อย และตรวจสอบให้อุปกรณ์ระบายความร้อนได้ดี
• อัปเดตเฟิร์มแวร์เราเตอร์และไดรเวอร์ของคอมพิวเตอร์อย่างสม่ำเสมอ
• ใช้งานสาย LAN กับทีวี เกมคอนโซล หรือคอมพิวเตอร์ที่ต้องการความเสถียรสูง

วิธีปรับปรุงความเร็วอินเทอร์เน็ตมือถือ

เริ่มจากย้ายไปยังพื้นที่เปิดหรือบริเวณใกล้หน้าต่าง แล้วทดสอบใหม่ ปิดโหมดเครื่องบินและเปิดอีกครั้งเพื่อให้โทรศัพท์ค้นหาเสาสัญญาณใหม่ หากอยู่ในพื้นที่คนหนาแน่น ควรเปรียบเทียบผลในช่วงเวลาที่มีผู้ใช้งานน้อย

ตรวจสอบว่าโทรศัพท์เปิดใช้งานเครือข่าย 4G หรือ 5G ตามพื้นที่ให้บริการ และอัปเดตระบบปฏิบัติการให้เป็นปัจจุบัน ควรปิดแอปที่ใช้ข้อมูลเบื้องหลัง รวมถึงตรวจสอบโควตาหรือเงื่อนไขการใช้งานของแพ็กเกจ โดยไม่ควรสรุปจากจำนวนขีดสัญญาณเพียงอย่างเดียว

เมื่อใดควรติดต่อผู้ให้บริการ

ควรติดต่อผู้ให้บริการเมื่อทดสอบผ่านสาย LAN แล้วความเร็วยังต่ำอย่างต่อเนื่อง ผลวัดแตกต่างจากแพ็กเกจอย่างชัดเจน หรือมีอาการหลุดบ่อยแม้ใช้งานเพียงอุปกรณ์เดียว เตรียมข้อมูลเวลา สถานที่ อุปกรณ์ วิธีเชื่อมต่อ และค่าดาวน์โหลด อัปโหลดกับ ping เพื่อช่วยให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบได้เร็วขึ้น

หากปัญหาเกิดเฉพาะบางห้อง ควรแก้ด้วยการปรับตำแหน่งเราเตอร์ เพิ่มระบบกระจายสัญญาณที่เหมาะสม หรือเดินสาย LAN ก่อนพิจารณาเปลี่ยนแพ็กเกจ เพราะการเพิ่มความเร็วจากผู้ให้บริการอาจไม่ช่วย หากข้อจำกัดหลักมาจาก Wi-Fi ภายในบ้าน