Hoe doe je een online speedtest en waarom wijkt de snelheid af?

Hoe doe je een online speedtest?

Open een betrouwbare online speedtest op een apparaat dat met je router of modem is verbonden. Kies bij voorkeur een computer of laptop en test eerst via een ethernetkabel. Sluit downloads, videostreams, cloudback-ups en andere toepassingen die veel bandbreedte gebruiken.

Start de meting en noteer de download, upload, latency, jitter en eventuele packet loss. Herhaal de test twee of drie keer op verschillende momenten. Eén meting is onvoldoende om een structureel probleem bij je internetverbinding vast te stellen.

Wat betekenen de meetwaarden?

De downloadsnelheid geeft aan hoe snel gegevens naar je apparaat worden verzonden. Deze waarde is belangrijk voor streaming, websites en het downloaden van bestanden. De uploadsnelheid bepaalt hoe snel je gegevens verstuurt, bijvoorbeeld tijdens videobellen, online gamen of het uploaden van foto's.

Latency is de vertraging tussen je apparaat en de meetserver. Een lage latency is gunstig voor videobellen en online gamen. Jitter toont hoeveel die vertraging schommelt. Packet loss betekent dat datapakketten verloren gaan en opnieuw moeten worden verzonden, wat zich kan uiten in haperingen of verbroken verbindingen.

Oorzaak 1: wifi beperkt de snelheid

Wifi is vaak de eerste reden dat een speedtest lager uitvalt dan de snelheid van het abonnement. Muren, vloeren, metalen objecten en de afstand tot de router verzwakken het signaal. Ook andere wifi-netwerken in de buurt kunnen hetzelfde kanaal gebruiken en storing veroorzaken.

Test dit door hetzelfde apparaat eerst via ethernet aan te sluiten. Is de snelheid met een kabel duidelijk hoger, dan ligt het probleem waarschijnlijk bij de wifi-dekking, de gebruikte frequentieband of de positie van de router.

Oorzaak 2: andere apparaten gebruiken bandbreedte

Een smart-tv, spelcomputer, beveiligingscamera of telefoon kan op de achtergrond veel data verbruiken. Vooral cloud-synchronisatie, updates en grote downloads beïnvloeden de test. De beschikbare capaciteit wordt dan verdeeld over meerdere apparaten.

Controleer tijdens de meting welke apparaten actief zijn in de routerinterface. Voer daarna een nieuwe test uit terwijl downloads, uploads en streaming tijdelijk zijn gepauzeerd. Een duidelijk betere uitslag wijst op gedeeld bandbreedtegebruik in het thuisnetwerk.

Oorzaak 3: router of modem werkt niet optimaal

Een verouderde firmware, tijdelijke fout of overbelaste router kan de internetverbinding vertragen. Dit komt vaker voor bij oudere apparatuur of wanneer veel apparaten tegelijk verbonden zijn. Een router kan bovendien een lagere maximale wifi-snelheid ondersteunen dan het abonnement.

Controleer of de firmware bijgewerkt is en herstart modem en router volgens de instructies van de ISP. Vergelijk ook de technische specificaties van de router met je abonnement. Als ethernet eveneens traag blijft, is wifi waarschijnlijk niet de hoofd oorzaak.

Oorzaak 4: de meetserver of route beïnvloedt de uitslag

Een speedtest meet de verbinding tussen jouw apparaat en een specifieke server. De afstand tot die server, de route via het netwerk en de belasting van de server kunnen het resultaat beïnvloeden. Een testserver buiten Nederland kan daardoor een andere latency of snelheid tonen dan een server in de buurt.

Herhaal de meting met een andere beschikbare server en vergelijk vooral de patronen. Zijn de resultaten bij lokale servers goed maar bij verre servers veel slechter, dan kan de geografische afstand of netwerkroute de verklaring zijn.

Oorzaak 5: netwerkdrukte bij de provider

Een verbinding kan tijdens drukke uren trager worden wanneer veel klanten dezelfde lokale netwerkcapaciteit gebruiken. Dit kan voorkomen bij verschillende toegangsnetwerken, waaronder kabel, DSL en sommige glasvezelnetwerken. De snelheid van het abonnement is daarbij geen garantie dat elke meting op elk tijdstip exact gelijk is.

Test zowel overdag als 's avonds en noteer tijdstip, server en verbindingstype. Alleen een terugkerende daling tijdens drukke uren wijst op mogelijke netwerkcongestie. Neem met deze meetgegevens contact op met je ISP of operator.

Oorzaak 6: het abonnement of de aansluiting heeft een beperking

De snelheid van een abonnement kan verschillen van de praktisch haalbare snelheid door contractvoorwaarden, lokale infrastructuur en de gebruikte techniek. DSL is bijvoorbeeld gevoeliger voor de afstand tot de wijkcentrale. Bij kabel kan gedeelde capaciteit een rol spelen. Ook een netwerkkaart, ethernetkabel of switch met een lagere snelheid kan de meting begrenzen.

Vergelijk de uitslag via ethernet met de snelheid die in je contract of klantenomgeving staat. Controleer daarnaast of de ethernetverbinding op 1 Gbit/s of de verwachte snelheid onderhandelt. Gebruik een geschikte kabel en sluit tussenapparatuur tijdelijk uit om de beperking te isoleren.

Zo beoordeel je een lage speedtest

1. Herhaal de test met ethernet en noteer de gebruikte meetserver.
2. Voer metingen uit op meerdere momenten van de dag.
3. Controleer download, upload, latency, jitter en packet loss afzonderlijk.
4. Test met een tweede apparaat om een probleem met de eerste computer uit te sluiten.
5. Vergelijk de resultaten met de contractuele snelheid en de technische eigenschappen van je router.

Een lage downloadwaarde met normale latency wijst vaak op beperkte bandbreedte of netwerkdruk. Een hoge latency of jitter past eerder bij een drukke wifi-omgeving, een slechte route of congestie. Packet loss is een afzonderlijk alarmsignaal, vooral wanneer websites laden, gesprekken haperen of games verbinding verliezen.

Praktische verbeteringen voor je internetverbinding

• Plaats de router centraal en vrij van grote metalen objecten.
• Gebruik 5 GHz of 6 GHz wanneer je apparaat en afstand dat ondersteunen.
• Gebruik ethernet voor vaste apparaten, gaming en betrouwbare metingen.
• Pauzeer grote downloads, back-ups en updates tijdens een speedtest.
• Werk de firmware van modem, router en netwerkkaart bij.
• Vervang beschadigde ethernetkabels en controleer de verbindingssnelheid.
• Neem contact op met je ISP wanneer ethernetmetingen structureel onder de verwachte snelheid blijven.

Een goede diagnose begint met herhaalbare metingen onder dezelfde omstandigheden. Zo zie je of de oorzaak bij wifi, je eigen apparatuur, de meetroute of de internetprovider ligt.