Waarom een snelheidstest via de opdrachtprompt tegenvalt

Een snelheidstest via de opdrachtprompt is nuttig wanneer een browsertest onvoldoende informatie geeft over je verbinding. Met opdrachten zoals ping en tracert controleer je vooral latency, route en packet loss. Een gewone ping meet echter geen volledige download- of uploadsnelheid. Een lage of wisselende uitslag betekent daarom niet automatisch dat je glasvezel-, kabel- of DSL-aansluiting defect is.

Controleer eerst of het probleem alleen op één computer voorkomt. Voer dezelfde meting uit via een netwerkkabel en daarna via wifi. Noteer het tijdstip, de gebruikte server of website, de download- en uploadsnelheid, de latency en eventuele packet loss. Zo kun je een probleem met het lokale netwerk onderscheiden van een storing bij de ISP of operator.

Wat meet een snelheidstest via de opdrachtprompt?

De opdrachtprompt werkt met verschillende netwerkmetingen. Met ping controleer je de bereikbaarheid en reactietijd van een doeladres. Met tracert zie je via welke netwerkhops het verkeer loopt. Voor een echte bandbreedtemeting heb je een geschikte testdienst of een lokale overdracht tussen twee apparaten nodig. De opdracht ipconfig toont daarnaast de lokale configuratie, zoals IP-adres, gateway en DNS-servers.

Een voorbeeld van een basiscontrole is ping 1.1.1.1 -n 20. De parameter -n 20 laat twintig pakketten versturen. Let op de gemiddelde tijd, de spreiding en het percentage verloren pakketten. Gebruik daarna tracert 1.1.1.1 om te bekijken waar vertraging ontstaat. Deze resultaten vullen een downloadtest aan, maar vervangen die niet.

Oorzaak: de testmethode meet geen maximale bandbreedte

Een veelvoorkomende oorzaak is dat ping wordt gebruikt als directe meting van downloadsnelheid. Ping verstuurt kleine datapakketten en zegt weinig over de maximale capaciteit van een glasvezel-, kabel- of DSL-lijn. Ook een testbestand vanaf een trage server kan een lagere snelheid geven dan je verbinding aankan.

Vergelijk daarom meerdere meetmethoden. Gebruik een betrouwbare snelheidstest met een server in de buurt, voer een test uit via een netwerkkabel en controleer met ping afzonderlijk de latency. Een verschil tussen een goede bandbreedtetest en een hoge ping wijst op een ander probleem dan een structureel lage downloadsnelheid.

Oorzaak: wifi veroorzaakt ruis of capaciteitsverlies

Wifi kan de snelheidstest via de opdrachtprompt beïnvloeden door afstand, muren, andere netwerken en interferentie van draadloze apparatuur. Op de 2,4GHz-band is het bereik groter, maar is vaak meer storing aanwezig. De 5GHz-band kan sneller zijn, terwijl het signaal door muren sneller verzwakt. Een computer kan bovendien ongemerkt met een minder geschikte wifi-band verbonden zijn.

Voer dezelfde test uit naast de router of modem en daarna op de normale werkplek. Herhaal de meting via Ethernet. Is de kabelverbinding duidelijk stabieler, plaats de router dan vrijer en centraler, kies een minder druk wifi-kanaal en gebruik waar mogelijk 5GHz. Voor grotere woningen kan een goed geplaatst accesspoint helpen; een extra repeater is niet altijd de beste oplossing omdat die beschikbare draadloze capaciteit kan beperken.

Oorzaak: andere apparaten gebruiken de verbinding

Streaming, cloudback-ups, game-updates en videobellen kunnen tijdens de meting download- of uploadcapaciteit innemen. Vooral een volle upload kan de latency verhogen, omdat retourverkeer in een wachtrij terechtkomt. Daardoor lijken websites traag en kan een opdrachtpromptmeting wisselende resultaten geven.

Herhaal de test wanneer andere apparaten niet actief zijn. Controleer in de routerinterface welke apparaten veel verkeer gebruiken en pauzeer tijdelijke synchronisaties. Als meerdere gebruikers regelmatig tegelijk grote bestanden versturen, kan Quality of Service of een vergelijkbare verkeersprioritering helpen. De precieze opties verschillen per modem en router.

Oorzaak: hoge latency of packet loss op de route

Een hoge latency betekent dat datapakketten langer onderweg zijn. Packet loss betekent dat pakketten niet aankomen en opnieuw moeten worden verzonden. Beide problemen kunnen ontstaan op de wifi-verbinding, in de thuisrouter, op het toegangsnetwerk of verderop bij de operator. Een snelheidstest kan daardoor lager uitvallen, ook wanneer de nominale lijnsnelheid voldoende is.

Voer eerst ping naar de lokale gateway uit, bijvoorbeeld ping 192.168.1.1 -n 50. Is de gateway al instabiel, onderzoek dan wifi, kabels en router. Is de gateway stabiel maar een extern adres niet, gebruik dan tracert en vergelijk meerdere doeladressen. Packet loss op één externe server kan een probleem met die server zijn; verlies op meerdere bestemmingen wijst eerder op je verbinding of route.

Oorzaak: modem, router of netwerkadapter vormt een beperking

Verouderde firmware, een overbelaste router, een slechte Ethernetkabel of een netwerkadapter met een lage linkmodus kan de gemeten snelheid beperken. Ook energiebesparing op de netwerkadapter kan de verbinding tijdelijk vertragen. Bij DSL kunnen bovendien lijnkwaliteit en afstand tot de wijkcentrale invloed hebben op de haalbare snelheid.

Controleer de linkinformatie van de netwerkadapter en kijk of de verbinding op 100 Mbit/s staat terwijl de apparatuur gigabit ondersteunt. Test met een andere kabel en een andere LAN-poort. Werk firmware en stuurprogramma's bij volgens de instructies van de fabrikant. Herstart de router alleen als tijdelijke stap; een terugkerende overbelasting vraagt om verdere controle of vervanging.

Oorzaak: DNS of een verkeerd doeladres leidt tot een misleidende indruk

DNS bepaalt welk IP-adres bij een domeinnaam hoort. Een trage DNS-respons maakt het openen van een website trager, maar verlaagt niet rechtstreeks de fysieke downloadsnelheid van je internetlijn. Ook kan een test naar een ver weg gelegen server een hogere latency geven dan een test naar een lokaal datacenter.

Vergelijk een domeinnaam met een direct IP-adres en controleer de DNS-respons met nslookup. Test vervolgens meerdere bekende doeladressen. Je kunt een andere DNS-dienst proberen, maar verwacht daarvan vooral verbetering bij naamomzetting en niet automatisch een hogere lijnsnelheid. Kies voor een eerlijke bandbreedtevergelijking een server die geografisch en technisch dicht bij je verbinding staat.

Zo verbeter je de betrouwbaarheid van de meting

1. Sluit de testcomputer rechtstreeks met een geschikte Ethernetkabel aan op de router.
2. Stop streaming, downloads, uploads, cloudback-ups en VPN-verbindingen tijdelijk.
3. Noteer tijdstip, apparaat, verbindingstype, server, latency en packet loss.
4. Voer meerdere metingen uit op verschillende momenten van de dag.
5. Vergelijk de resultaten met de snelheid die je ISP of operator voor je abonnement communiceert.

Gebruik een browsergebaseerde bandbreedtetest voor download en upload en gebruik de opdrachtprompt voor bereikbaarheid, latency en routeanalyse. Een stabiele meting via kabel met normale latency en zonder packet loss geeft de beste basis voor verdere diagnose.

Wanneer neem je contact op met je ISP of operator?

Neem contact op met je ISP of operator wanneer de snelheid via kabel langdurig duidelijk lager blijft dan verwacht, wanneer packet loss op meerdere bestemmingen voorkomt of wanneer de verbinding op verschillende apparaten wegvalt. Geef de supportmedewerker je meetmomenten, testresultaten en informatie over kabel of wifi. Vermeld ook of het probleem alleen tijdens piekuren optreedt.

Vraag niet alleen naar de nominale snelheid, maar laat ook de lijnkwaliteit, signaalwaarden en eventuele storingen controleren. Bij glasvezel, kabel en DSL gelden verschillende technische oorzaken en meetwaarden. Een duidelijke vergelijking tussen lokale gateway, externe adressen en een echte bandbreedtetest maakt een diagnose bij de operator aanzienlijk eenvoudiger.