چرا تست واقعی سرعت ۱ گیگابیت اینترنت کمتر از انتظار است؟
اگر نتیجه تست سرعت ۱ گیگابیت کمتر از انتظار است، باید نوع اتصال، مودم، دستگاه، سرور تست و محدودیت‌های سرویس مقصد را جداگانه بررسی کنید.
سرعت واقعی ۱ گیگابیت اینترنت یعنی چه؟
سرعت یک گیگابیت بر ثانیه معادل حدود ۱۲۵ مگابایت بر ثانیه در حالت نظری است، اما نتیجه تست معمولاً به شکل مگابیت بر ثانیه نمایش داده می‌شود. بنابراین عددی نزدیک به ۹۰۰ تا ۱۰۰۰ مگابیت بر ثانیه در شرایط مناسب می‌تواند نشان‌دهنده عملکرد مطلوب سرویس باشد. سرعت دانلود فایل ممکن است به دلیل سربار شبکه، توان سرور مقصد یا نحوه نمایش نرم‌افزار کمتر از این مقدار دیده شود.
برای بررسی دقیق، تست را با کابل شبکه و در زمانی انجام دهید که دستگاه دیگری از اینترنت استفاده نمی‌کند. تست وای‌فای بیشتر کیفیت شبکه داخلی را نشان می‌دهد و الزاماً سرعت واقعی خط فیبر، کابل یا DSL را مشخص نمی‌کند.
علت اول: تست سرعت با وای‌فای انجام می‌شود
وای‌فای به فاصله، دیوار، تداخل کانال، نسل استاندارد بی‌سیم و توان گوشی یا لپ‌تاپ وابسته است. حتی روتر مناسب نیز ممکن است در باند ۲٫۴ گیگاهرتز به سرعت یک گیگابیت نرسد. باند ۵ گیگاهرتز یا ۶ گیگاهرتز معمولاً ظرفیت بیشتری دارد، اما برد آن کمتر است.
برای قضاوت درباره سرویس، یک لپ‌تاپ یا رایانه را با کابل شبکه مناسب به روتر وصل کنید و سپس تست را تکرار کنید. اگر سرعت کابلی خوب و سرعت وای‌فای پایین است، مشکل اصلی از پوشش یا تنظیمات شبکه بی‌سیم است.
علت دوم: محدودیت پورت یا کابل شبکه
برخی مودم‌ها و روترها پورت‌های صد مگابیتی دارند و نمی‌توانند سرویس یک گیگابیتی را منتقل کنند. کابل قدیمی، معیوب یا اتصال ناپایدار نیز ممکن است لینک شبکه را روی ۱۰۰ مگابیت تنظیم کند. در این حالت، نتیجه تست معمولاً نزدیک همین سقف باقی می‌ماند.
در مشخصات روتر و کارت شبکه، وجود پورت گیگابیتی را بررسی کنید. همچنین از کابل سالم Cat5e یا رده بالاتر استفاده کنید و وضعیت Link Speed را در سیستم‌عامل ببینید. اتصال باید در حالت ۱Gbps یا بیشتر برقرار شده باشد.
علت سوم: توان پردازشی دستگاه یا مرورگر کافی نیست
تست سرعت یک گیگابیت به پردازنده، کارت شبکه، درایور و مرورگر وابسته است. گوشی‌های قدیمی، لپ‌تاپ‌های کم‌توان یا دستگاه‌هایی که هم‌زمان چند برنامه سنگین اجرا می‌کنند، ممکن است نتیجه پایین‌تری نشان دهند. افزونه‌های مرورگر و نرم‌افزارهای امنیتی نیز گاهی پردازش تست را محدود می‌کنند.
تست را روی دستگاهی نسبتاً جدید، با مرورگر به‌روز و برنامه‌های اضافی بسته انجام دهید. اگر نتیجه در چند دستگاه متفاوت است، احتمالاً مشکل از شبکه یا سرویس است؛ اما اگر فقط یک دستگاه نتیجه ضعیف دارد، سخت‌افزار یا نرم‌افزار همان دستگاه را بررسی کنید.
علت چهارم: سرور تست از محل شما دور است
سرور انتخاب‌شده برای تست سرعت می‌تواند روی نتیجه دانلود، آپلود، پینگ و جیتر اثر بگذارد. فاصله جغرافیایی، مسیر اپراتور، شلوغی مرکز داده و ظرفیت سرور باعث می‌شود یک تست عددی متفاوت از تست دیگر نشان دهد. انتخاب نزدیک‌ترین سرور معمولاً تصویر بهتری از ظرفیت دسترسی شما ارائه می‌کند.
چند سرور معتبر را در زمان‌های مختلف امتحان کنید و به میانگین نتایج توجه داشته باشید. یک نتیجه منفرد برای تشخیص افت سرعت کافی نیست. بهتر است تست با سرور داخلی یا نزدیک و سپس با یک سرور خارجی مقایسه شود.
علت پنجم: شلوغی شبکه اپراتور یا مصرف هم‌زمان
در ساعات پرترافیک، ظرفیت مسیر اپراتور یا بخش اشتراکی شبکه ممکن است تحت فشار قرار گیرد. دانلود، پشتیبان‌گیری ابری، پخش ویدئو، دوربین‌های تحت شبکه و به‌روزرسانی خودکار نیز پهنای باند را میان چند دستگاه تقسیم می‌کنند.
پیش از تست، مصرف اینترنت همه دستگاه‌ها را متوقف کنید و نتیجه را در صبح، عصر و ساعات شلوغ مقایسه کنید. اگر افت سرعت فقط در زمان‌های مشخص رخ می‌دهد، گزارش زمان و نتیجه تست را برای بررسی به پشتیبانی اپراتور یا شرکت ارائه‌دهنده اینترنت ارسال کنید.
علت ششم: تنظیمات یا کیفیت خط دسترسی مناسب نیست
در اینترنت فیبر، مشکل در ONT، سیگنال نوری، کانکتور یا تنظیمات روتر می‌تواند سرعت را کاهش دهد. در سرویس کابلی، کیفیت سیگنال و وضعیت شبکه محلی اهمیت دارد. در DSL نیز فاصله تا مرکز، کیفیت سیم‌کشی و نویز خط مستقیماً بر سرعت اثر می‌گذارد.
چراغ‌های مودم یا روتر، گزارش خطا و وضعیت اتصال را بررسی کنید، اما بدون دانش فنی تنظیمات حساس را تغییر ندهید. اگر سرعت کابلی در چند دستگاه پایین است، از اپراتور بخواهید خط، تجهیزات سمت مرکز و پروفایل سرویس را بررسی کند.
چگونه تست واقعی سرعت ۱ گیگابیت را انجام دهیم؟
- رایانه را با کابل Cat5e یا بالاتر به پورت گیگابیتی روتر وصل کنید.
- VPN، دانلودها، پخش ویدئو و همگام‌سازی ابری را موقتاً متوقف کنید.
- تست را با یک سرور نزدیک و سپس با دو سرور دیگر تکرار کنید.
- نتیجه دانلود، آپلود، پینگ، جیتر و packet loss را یادداشت کنید.
- تست را در چند ساعت متفاوت انجام دهید و به میانگین توجه کنید.
برای درک بهتر نتیجه، سرعت مگابیتی را بر ۸ تقسیم کنید تا مقدار تقریبی مگابایت بر ثانیه به دست آید. مثلاً ۸۰۰ مگابیت بر ثانیه حدود ۱۰۰ مگابایت بر ثانیه است. اختلاف محدود با عدد اسمی سرویس می‌تواند طبیعی باشد، اما افت شدید و تکرارشونده نیاز به بررسی دارد.
راهکارهای بهبود سرعت و پایداری اتصال
- اتصال کابلی: برای سنجش خط و استفاده از حداکثر ظرفیت، کابل شبکه سالم و پورت گیگابیتی به کار ببرید.
- وای‌فای: روتر را در فضای باز و نزدیک محل استفاده قرار دهید، کانال مناسب انتخاب کنید و دستگاه‌های قدیمی را از شبکه جدا کنید.
- روتر و مودم: سیستم‌عامل و firmware تجهیزات را به‌روز کنید و در صورت نیاز از روتر دارای ظرفیت واقعی بالاتر از یک گیگابیت استفاده کنید.
- کنترل مصرف: دستگاه‌های پرمصرف، دانلودهای پس‌زمینه و پشتیبان‌گیری ابری را هنگام تست متوقف کنید.
- گزارش به اپراتور: زمان، نوع اتصال، سرور تست و چند نتیجه متوالی را ثبت کنید تا پشتیبانی بتواند افت سرعت را دقیق‌تر بررسی کند.
اگر پس از اتصال کابلی، استفاده از چند دستگاه مناسب و تکرار تست در زمان‌های مختلف همچنان سرعت پایین است، مشکل را با مستندات کامل به اپراتور اعلام کنید. برای بررسی مستقل می‌توانید از تست سرعت اینترنت استفاده کنید و نتایج را با وضعیت پینگ، جیتر و packet loss کنار هم بسنجید.