تست سرعت اینترنت و از دست رفتن بسته؛ بررسی علت‌ها و راهکارها

از دست رفتن بسته در تست سرعت اینترنت یعنی چه؟

از دست رفتن بسته یا Packet Loss یعنی بخشی از داده‌هایی که میان دستگاه شما و سرور آزمایش منتقل می‌شوند، به مقصد نمی‌رسند. در نتیجه، تست سرعت ممکن است سرعت دانلود یا آپلود پایینی نشان دهد، در حالی که مشکل اصلی پایداری اتصال است.

این وضعیت معمولاً با قطع‌و‌وصل شدن اینترنت، باز شدن دیرهنگام سایت‌ها، توقف ویدئو، تأخیر در بازی آنلاین، افت کیفیت تماس تصویری و نوسان شدید سرعت همراه است. مقدار اندکی از دست رفتن بسته ممکن است در برخی آزمون‌ها دیده شود، اما تکرار آن یا افزایش هم‌زمان تأخیر و جیتر نیاز به بررسی دارد.

تفاوت سرعت پایین با از دست رفتن بسته

سرعت پایین به ظرفیت انتقال داده در یک بازه زمانی مربوط است؛ اما از دست رفتن بسته نشان می‌دهد بخشی از ارتباط به‌درستی منتقل نشده است. ممکن است یک اتصال سرعت اسمی مناسبی داشته باشد، ولی به دلیل packet loss، دانلود ناپایدار یا تماس اینترنتی بی‌کیفیت باشد.

برای تحلیل دقیق، فقط به عدد دانلود توجه نکنید. مقدار آپلود، تأخیر، جیتر و درصد از دست رفتن بسته را نیز بررسی کنید. اجرای آزمون در چند ساعت مختلف و با چند سرور، تصویر قابل‌اعتماد‌تری از وضعیت خط ارائه می‌دهد.

علت‌های رایج از دست رفتن بسته اینترنت

ضعیف بودن سیگنال وای‌فای

فاصله زیاد از مودم، وجود دیوارهای ضخیم، قرار گرفتن مودم داخل کمد و تداخل شبکه‌های اطراف می‌تواند باعث خطای انتقال در وای‌فای شود. در این حالت، دستگاهی که از طریق کابل شبکه متصل است ممکن است packet loss کمتری نسبت به گوشی یا لپ‌تاپ نشان دهد.

شلوغی یا اختلال در مودم و روتر

گرم شدن بیش از حد مودم، قدیمی بودن firmware، پر شدن جدول اتصال‌ها یا استفاده هم‌زمان تعداد زیادی دستگاه می‌تواند عملکرد روتر را کاهش دهد. دانلود سنگین، پخش ویدئو و پشتیبان‌گیری ابری نیز ممکن است صف داده را پر کرده و تأخیر و از دست رفتن بسته را افزایش دهد.

مشکل در خط DSL، کابل یا فیبر

در اتصال‌های DSL، نویز روی خط تلفن، سیم‌کشی داخلی نامناسب یا خرابی اسپلیتر می‌تواند علت اصلی باشد. در اینترنت کابلی و فیبر نیز آسیب‌دیدگی کابل، اتصال نادرست یا ایراد تجهیزات نوری ممکن است باعث ناپایداری شود. این مشکلات معمولاً با اتصال کابلی مستقیم نیز باقی می‌مانند.

ازدحام شبکه اپراتور یا مسیر انتقال

گاهی شبکه داخلی خانه سالم است، اما مسیر میان اپراتور اینترنت و سرور مقصد در ساعات شلوغی دچار ازدحام می‌شود. اگر packet loss فقط برای یک سرور یا یک سرویس دیده شود، احتمالاً مشکل از مسیر ارتباطی، شبکه مقصد یا peering است و الزاماً به مودم شما مربوط نیست.

اشکال در کارت شبکه یا تنظیمات دستگاه

درایور قدیمی کارت شبکه، تنظیمات نادرست، مصرف بالای منابع سیستم یا نقص آداپتور وای‌فای می‌تواند باعث از دست رفتن بسته شود. اگر مشکل فقط در یک دستگاه رخ می‌دهد و سایر دستگاه‌ها اتصال پایداری دارند، بررسی همان دستگاه اولویت دارد.

استفاده از VPN یا فیلترشکن ناپایدار

VPN می‌تواند مسیر ترافیک را طولانی‌تر کند و با افزودن یک سرور واسط، تأخیر و packet loss را افزایش دهد. برای تشخیص، تست سرعت را یک بار با VPN و یک بار بدون آن، در شرایط یکسان اجرا کنید.

چگونه علت از دست رفتن بسته را تشخیص دهیم؟

1. اتصال کابلی را امتحان کنید: رایانه را با کابل شبکه به مودم وصل کنید و تست را دوباره انجام دهید. کاهش مشکل، احتمال اختلال وای‌فای را بیشتر می‌کند.
2. چند سرور و زمان مختلف را بررسی کنید: نتایج را در ساعات خلوت و شلوغ و با سرورهای نزدیک و دور مقایسه کنید.
3. دستگاه‌های اضافی را جدا کنید: دانلودها، پخش ویدئو، به‌روزرسانی‌ها و اتصال‌های غیرضروری را موقتاً متوقف کنید.
4. پایداری را با پینگ بررسی کنید: چند دقیقه پینگ مداوم به مودم و یک مقصد اینترنتی بگیرید. packet loss فقط تا مودم، بیشتر به شبکه داخلی مربوط است؛ اما packet loss در مسیر بیرونی می‌تواند به خط یا اپراتور مربوط باشد.
5. چراغ‌ها و گزارش مودم را ببینید: قطع شدن چراغ اینترنت یا ثبت خطاهای اتصال می‌تواند نشانه مشکل خط، احراز هویت یا شبکه اپراتور باشد.

راهکارهای کاهش از دست رفتن بسته

• مودم را در محل مرکزی، خنک و دور از وسایل دارای تداخل رادیویی قرار دهید.
• برای رایانه، تلویزیون و کنسول بازی از کابل شبکه استفاده کنید.
• مودم و روتر را خاموش کنید، چند دقیقه صبر کنید و دوباره روشن کنید.
• firmware مودم و درایور کارت شبکه را از منبع معتبر به‌روزرسانی کنید.
• در صورت امکان، کانال خلوت‌تر وای‌فای و باند مناسب پنج یا دو و چهار دهم گیگاهرتز را انتخاب کنید.
• مصرف پهنای باند دستگاه‌های دیگر را هنگام تست کاهش دهید.
• برای بررسی علت، VPN و فیلترشکن را موقتاً غیرفعال کنید.

چه زمانی با اپراتور اینترنت تماس بگیریم؟

اگر از دست رفتن بسته با اتصال کابلی هم ادامه دارد، در چند دستگاه دیده می‌شود و در ساعات مختلف تکرار می‌شود، موضوع را به اپراتور یا شرکت ارائه‌دهنده اینترنت گزارش کنید. زمان وقوع مشکل، نوع اتصال، نتایج تست سرعت، مقدار packet loss، تأخیر و چراغ‌های مودم را ثبت کنید.

همچنین مشخص کنید مشکل در همه سایت‌ها و سرویس‌ها رخ می‌دهد یا فقط به یک مقصد محدود است. این اطلاعات به پشتیبانی کمک می‌کند میان ایراد سیم‌کشی داخلی، خط DSL، شبکه فیبر یا کابل، ازدحام اپراتور و مشکل سرور مقصد تفاوت بگذارد.

جمع‌بندی بررسی تست سرعت و packet loss

برای تحلیل درست، تست را فقط با وای‌فای و در یک زمان انجام ندهید. اتصال کابلی، چند دستگاه، چند سرور و زمان‌های مختلف را مقایسه کنید. اگر مشکل با بهینه‌سازی مودم و شبکه داخلی رفع نشد، مستندسازی نتایج و پیگیری از اپراتور بهترین مسیر برای شناسایی منبع از دست رفتن بسته است.