Waarom verschilt mijn downloadsnelheid van de speedtest?

Wat betekent het verschil tussen een download en een speedtest?

Een speedtest meet meestal de maximale capaciteit van je verbinding gedurende een korte periode. De test maakt daarvoor verbinding met een geselecteerde server die vaak geografisch dichtbij staat en goed is aangesloten op het internet. Een echte download gebruikt een specifieke server, een bepaalde applicatie en een concreet bestand. Die omstandigheden zijn niet altijd ideaal.

Let ook op het verschil tussen megabit per seconde (Mbps) en megabyte per seconde (MB/s). Acht megabit is ongeveer één megabyte. Een abonnement van 400 Mbps kan in een downloadprogramma dus theoretisch rond 50 MB/s opleveren, vóór aftrek van protocoloverhead en andere verliezen.

Veelvoorkomende oorzaken van een lagere downloadsnelheid

Wifi verliest snelheid door afstand en storing

Wifi is vaak de belangrijkste reden dat een download lager uitvalt dan de speedtest. Muren, vloeren, metalen objecten en andere draadloze netwerken verzwakken het signaal. De 2,4GHz-band heeft meestal een groter bereik, maar is gevoeliger voor drukte. De 5GHz-band kan hogere snelheden bieden, maar heeft een kleiner bereik. Ook een oudere wifi-adapter in de laptop of telefoon kan de verbinding beperken.

De router of modem vormt een bottleneck

Een verouderde router kan moeite hebben met hoge snelheden, veel gelijktijdige apparaten of moderne wifi-standaarden. Controleer of de WAN- en LAN-poorten de snelheid van je abonnement ondersteunen. Bij glasvezel kan ook de combinatie van glasvezelmodem, router en ethernetkabel een rol spelen. Start de modem en router opnieuw op en installeer beschikbare firmware-updates voordat je verdere conclusies trekt.

De downloadserver is overbelast

Een speedtest gebruikt doorgaans meerdere verbindingen naar een geoptimaliseerde testserver. Een gewone download kan afkomstig zijn van een server die druk bezet is, ver weg staat of de snelheid per gebruiker begrenst. In dat geval is je verbinding niet noodzakelijk traag. Test hetzelfde bestand vanaf een andere betrouwbare bron of vergelijk meerdere downloads om te zien of het probleem bij één aanbieder ligt.

Netwerkdrukte verlaagt de beschikbare capaciteit

Wanneer meerdere huisgenoten streamen, gamen, videobellen of grote bestanden synchroniseren, wordt de capaciteit gedeeld. Ook back-ups naar de cloud en automatische updates kunnen op de achtergrond bandbreedte gebruiken. Vooral bij kabel- en DSL-aansluitingen kan drukte in het lokale netwerk of bij de wijkcentrale merkbaar zijn. Controleer daarom tijdens een rustige periode en vergelijk de resultaten met een meting op het drukste moment.

Browser, downloadprogramma of apparaat beperkt de snelheid

Een browserextensie, antiviruscontrole, volle opslag of trage harde schijf kan een download vertragen. Hetzelfde geldt voor een laptop die op energiebesparing draait of overbelast is door andere programma's. Een downloadprogramma kan bovendien één verbinding gebruiken, terwijl een speedtest meerdere parallelle verbindingen opent. Controleer het CPU- en schijfgebruik en probeer dezelfde download op een ander modern apparaat.

Latency, jitter en pakketverlies verstoren de overdracht

Een hoge latency, wisselende vertraging (jitter) of pakketverlies zorgt ervoor dat gegevens opnieuw moeten worden verzonden. De gemiddelde speedtestscore kan dan redelijk lijken, terwijl een individuele download schommelt. Deze problemen ontstaan bijvoorbeeld door een instabiele wifi-verbinding, slechte bekabeling, netwerkcongestie of een storing bij de ISP. Een pingtest en meting via ethernet kunnen helpen om de oorzaak te isoleren.

Zo bepaal je waar het verschil ontstaat

1. Sluit een computer met een geschikte ethernetkabel rechtstreeks aan op de router. Schakel wifi tijdelijk uit.
2. Stop streaming, cloudback-ups, downloads en andere intensieve netwerkactiviteiten op alle apparaten.
3. Herstart modem en router en wacht tot de verbinding volledig is hersteld.
4. Voer meerdere speedtests uit bij verschillende testservers en noteer download, upload, latency en eventuele pakketverliezen.
5. Test daarna hetzelfde bestand via meerdere betrouwbare downloadservers en vergelijk de snelheid in MB/s met de speedtest in Mbps.
6. Herhaal de meting op verschillende tijdstippen. Een groot verschil alleen tijdens de avond wijst eerder op netwerkdrukte dan op je apparaat.

Praktische manieren om de downloadsnelheid te verbeteren

• Gebruik ethernet voor een vaste computer, televisie of gameconsole wanneer een stabiele snelheid belangrijk is.
• Plaats de router centraal en vrij, niet in een kast of direct naast andere storingsbronnen.
• Gebruik een geschikte wifi-band: 5GHz op korte afstand en 2,4GHz wanneer bereik belangrijker is.
• Werk de routerfirmware, netwerkdriver en besturingssysteem bij.
• Controleer de ethernetkabel en gebruik bekabeling die de snelheid van je aansluiting ondersteunt.
• Pauzeer grote uploads, synchronisaties en updates tijdens een belangrijke download.
• Gebruik routerfuncties zoals apparaatprioriteit of Quality of Service alleen wanneer je begrijpt hoe deze het verkeer verdelen.

Wanneer neem je contact op met je provider?

Neem contact op met je ISP of operator wanneer de snelheid ook via ethernet, op meerdere apparaten en bij verschillende testservers structureel onder de verwachte waarde blijft. Noteer tijdstippen, meetresultaten, gebruikte apparatuur en of latency of pakketverlies optreedt. De provider kan de lijn, het modem en het signaalniveau controleren. Bij glasvezel, kabel of DSL gelden verschillende technische oorzaken, dus vermeld welk type aansluiting je gebruikt.

Een verschil tussen een speedtest en één specifieke download is op zichzelf normaal. Pas wanneer meerdere onafhankelijke tests onder dezelfde omstandigheden een patroon laten zien, is er voldoende aanleiding om je thuisnetwerk of de verbinding van de provider verder te onderzoeken.