چرا سرعت تست اینترنت با سرعت دانلود متفاوت است؟
تفاوت میان نتیجه تست سرعت و سرعت واقعی دانلود معمولاً از واحد اندازه‌گیری، کیفیت وای‌فای، فاصله تا سرور، شلوغی شبکه یا محدودیت منبع دانلود ناشی می‌شود. با چند آزمایش ساده می‌توان علت را تشخیص داد.
تفاوت سرعت تست و سرعت دانلود چگونه ایجاد می‌شود؟
سرعتی که در ابزارهای تست اینترنت می‌بینید، معمولاً ظرفیت تقریبی اتصال شما به یک سرور آزمایشی را نشان می‌دهد؛ اما سرعت دانلود به وضعیت همان فایل، سرور ارائه‌دهنده، مسیر شبکه و دستگاه شما نیز وابسته است. بنابراین یکسان نبودن این دو عدد همیشه به معنای خرابی خط یا تخلف اپراتور نیست.
برای نمونه، اگر تست سرعت عدد ۸۰ مگابیت بر ثانیه را نشان دهد، سرعت نظری دانلود حدود ۱۰ مگابایت بر ثانیه است؛ زیرا هر بایت برابر با ۸ بیت است. برنامه‌های دانلود معمولاً مگابایت بر ثانیه و سایت‌های تست معمولاً مگابیت بر ثانیه را نمایش می‌دهند.
تفاوت واحد مگابیت و مگابایت
رایج‌ترین دلیل اختلاف ظاهری، اشتباه گرفتن مگابیت بر ثانیه با مگابایت بر ثانیه است. نام‌گذاری مگابیت معمولاً با Mbps و مگابایت با MB/s انجام می‌شود. برای تبدیل تقریبی، عدد مگابیت را بر ۸ تقسیم کنید و مقداری برای سربار ارتباطی، رمزنگاری و پروتکل‌ها نیز در نظر بگیرید.
برای مثال، اتصال ۴۰ مگابیت بر ثانیه در شرایط مناسب ممکن است فایلی را با سرعتی نزدیک به ۴ تا ۵ مگابایت بر ثانیه دریافت کند، نه ۴۰ مگابایت بر ثانیه.
علت‌های رایج پایین‌تر بودن سرعت دانلود
ضعف یا شلوغی شبکه وای‌فای
وای‌فای می‌تواند به دلیل فاصله زیاد از مودم، دیوارهای ضخیم، تداخل شبکه‌های اطراف یا اتصال هم‌زمان چند دستگاه، سرعت واقعی را کاهش دهد. باند ۲٫۴ گیگاهرتز پوشش بیشتری دارد، اما معمولاً شلوغ‌تر است؛ باند ۵ گیگاهرتز در فاصله نزدیک می‌تواند سرعت بالاتری ارائه کند.
محدودیت سرور یا منبع دانلود
ممکن است سرور مقصد ظرفیت کافی نداشته باشد یا سرعت ارسال را برای هر کاربر محدود کند. در این حالت تست سرعت با یک سرور نزدیک نتیجه خوبی نشان می‌دهد، اما دانلود از یک سایت یا مخزن خارجی کندتر است. آزمایش چند فایل از منابع معتبر، تصویر دقیق‌تری ایجاد می‌کند.
شلوغی شبکه اپراتور یا مسیر بین‌المللی
در ساعات پرترافیک، ظرفیت شبکه اپراتور یا مسیر ارتباطی تا سرور مقصد ممکن است بین کاربران تقسیم شود. این وضعیت در دانلود از سرویس‌های خارجی بیشتر دیده می‌شود و می‌تواند بدون تغییر در تنظیمات مودم، سرعت را در بعضی ساعت‌ها کاهش دهد.
محدودیت سرویس، خط DSL یا تجهیزات نوری
در اینترنت ADSL و VDSL، فاصله تا مرکز مخابرات، کیفیت سیم‌کشی و نویز خط روی سرعت اثر می‌گذارد. در اینترنت فیبر نوری نیز نوع ترمینال نوری، پورت روتر و پروفایل سرویس باید با سرعت خریداری‌شده سازگار باشد. سرعت اسمی بسته اینترنت همیشه با سرعت قابل استفاده در همه شرایط یکسان نیست.
مصرف هم‌زمان پهنای باند
پخش ویدئو، پشتیبان‌گیری ابری، به‌روزرسانی سیستم‌عامل و دانلود سایر دستگاه‌ها می‌توانند پهنای باند را مصرف کنند. حتی اگر تست سرعت در یک لحظه مناسب انجام شود، اجرای هم‌زمان این فعالیت‌ها سرعت دانلود برنامه مورد نظر را کاهش می‌دهد.
استفاده از VPN یا مسیر ارتباطی نامناسب
VPN با اضافه کردن رمزنگاری و یک مسیر میانی، ممکن است تأخیر، نوسان و افت سرعت ایجاد کند. کیفیت نتیجه به محل سرور VPN، ظرفیت آن و فاصله تا سرور دانلود بستگی دارد. خاموش کردن موقت VPN برای مقایسه، یکی از روش‌های مناسب تشخیص این علت است.
محدودیت دستگاه یا نرم‌افزار دانلود
پردازنده ضعیف، کمبود فضای ذخیره‌سازی، هارد دیسک کند، مرورگر قدیمی یا محدودیت یک اتصال در برنامه دانلود می‌تواند سرعت را پایین بیاورد. گاهی فایل روی دیسک نوشته نمی‌شود و برنامه سرعت کمتری نمایش می‌دهد، در حالی که خود اتصال اینترنت مشکلی ندارد.
روش درست تشخیص اختلاف سرعت
همه دانلودها و پخش‌های آنلاین سایر دستگاه‌ها را متوقف کنید.
یک بار با کابل شبکه و یک بار با وای‌فای نزدیک مودم تست بگیرید.
تست را با چند سرور و در دو زمان خلوت و پرترافیک تکرار کنید.
واحد نمایش ابزار تست و برنامه دانلود را بررسی و مگابیت را بر ۸ تقسیم کنید.
یک فایل بزرگ را از چند سرور معتبر دریافت کنید و میانگین سرعت را در نظر بگیرید.
در صورت استفاده از VPN، نتیجه را با VPN خاموش مقایسه کنید.
چراغ‌ها، وضعیت همگام‌سازی و اطلاعات خط را در پنل مودم بررسی کنید.
چگونه سرعت دانلود را بهبود دهیم؟
برای تست دقیق و دانلودهای مهم، از کابل شبکه استفاده کنید.
مودم یا روتر را در محل باز و نزدیک‌تر به محل استفاده قرار دهید و کانال وای‌فای را در صورت نیاز تغییر دهید.
دستگاه‌ها و برنامه‌های پرمصرف را شناسایی و دانلودهای پس‌زمینه را متوقف کنید.
سیستم‌عامل، درایور کارت شبکه و نرم‌افزار مودم را به‌روز نگه دارید.
برای دانلودهای بزرگ، چند منبع معتبر را امتحان کنید و از مدیر دانلود دارای چند اتصال استفاده کنید؛ البته این کار برای همه سرورها مجاز یا مؤثر نیست.
اگر اختلاف در اتصال کابلی و در همه سرورها باقی ماند، با اپراتور یا شرکت ارائه‌دهنده اینترنت تماس بگیرید و زمان، نتیجه تست و نوع اتصال را اعلام کنید.
چه زمانی مشکل نیاز به پیگیری از اپراتور دارد؟
اگر با اتصال کابلی، در چند دستگاه و چند زمان مختلف، سرعت تست به‌طور پایدار بسیار پایین‌تر از ظرفیت سرویس است، احتمال وجود مشکل در خط، پورت، تجهیزات یا شبکه اپراتور بیشتر می‌شود. ثبت چند نتیجه شامل سرعت دانلود، آپلود، تأخیر، نوسان و از دست رفتن بسته‌ها به پشتیبانی کمک می‌کند علت را سریع‌تر بررسی کند.
در مقابل، اگر تست کابلی مناسب است اما فقط یک سایت یا یک فایل کند دانلود می‌شود، احتمالاً محدودیت از سرور مقصد یا مسیر ارتباطی تا آن سرویس است. در این وضعیت تغییر منبع دانلود یا بررسی شرایط همان سرویس، از تعویض فوری مودم نتیجه بهتری دارد.