Hız Testi ile Taahhüt Edilen Hız Arasındaki Farkın Nedenleri

Hız testi ile taahhüt edilen hız neden farklıdır?

İnternet paketlerinde belirtilen hız, çoğu zaman bağlantının uygun koşullardaki kapasitesini ifade eder. Hız testi ise test yapılan cihaz, modem, bağlantı türü, sunucu mesafesi ve aynı anda kullanılan trafik gibi değişkenlerin etkilediği anlık sonucu gösterir. Bu nedenle test sonucunun paket hızından düşük çıkması tek başına arıza anlamına gelmez. Ancak fark sürekli ve belirginse bağlantının ayrı ayrı incelenmesi gerekir.

Wi-Fi sinyali ve kablosuz parazit

Wi-Fi bağlantısı, modem ile cihaz arasındaki mesafe, duvarlar, kablosuz ağ yoğunluğu ve kullanılan frekans bandından etkilenir. 2,4 GHz bandı daha geniş kapsama sunarken çevredeki ağlardan daha fazla etkilenebilir; 5 GHz bandı daha yüksek hız sağlayabilir ancak menzili daha kısadır. Bu nedenle kablosuz test, operatörün taahhüt ettiği hızı doğrudan yansıtmayabilir.

Modem, router veya cihaz sınırları

Eski bir modem, düşük kablosuz standardı, yetersiz işlemci kapasitesi veya cihazın ağ kartı, bağlantının gerçek hızını sınırlayabilir. Gigabit paket kullanılan bir bağlantıda 100 Mbps Ethernet portu bulunan modem ya da bilgisayar, teorik olarak daha yüksek hızları aktaramaz. VPN, güvenlik yazılımı ve arka planda çalışan güncellemeler de test sonucunu düşürebilir.

Altyapı ve erişim teknolojisinin etkisi

DSL bağlantılarda santrale veya saha dolabına olan mesafe, bakır kablonun kalitesi ve hat zayıflaması önemlidir. Fiber bağlantıda bina içi tesisat, optik ekipman ve ONT cihazı etkili olabilir. Kablo internet bağlantılarında ise bölgesel ağ kapasitesi ve aynı segmentteki kullanıcı yoğunluğu sonucu değiştirebilir. Paket hızının altyapının desteklediği üst sınıra yakın seçilmesi, dalgalanma ihtimalini artırabilir.

Yoğun saatlerde ağ kapasitesi

Akşam saatlerinde aynı bölgedeki kullanıcıların video izleme, oyun, dosya indirme ve görüntülü görüşme trafiği artabilir. Operatör ağı kapasiteyi paylaşmalı çalışıyorsa bu yoğunluk indirme ve yükleme hızında düşüşe neden olabilir. Sorun yalnızca belirli saatlerde görülüyorsa zaman aralığı kaydedilmeli ve farklı günlerde karşılaştırmalı test yapılmalıdır.

Test sunucusu ve ölçüm koşulları

Hız testi sunucusunun uzaklığı, sunucu yoğunluğu ve test protokolü ölçümü etkiler. Uzak bir sunucuya yapılan testte gecikme artabilir ve özellikle yüksek hızlı paketlerde sonuç beklenenden düşük çıkabilir. Aynı anda başka cihazların veri kullanması, indirme veya yükleme işlemleri ve tarayıcıdaki yoğun sekmeler de ölçüm doğruluğunu azaltır.

Hız farkı nasıl doğru değerlendirilir?

1. Modeme mümkünse Ethernet kablosuyla bağlanın.
2. Test sırasında diğer cihazlardaki indirme, yükleme ve yayınları durdurun.
3. VPN bağlantısını kapatıp aynı test sunucusunda birkaç ölçüm yapın.
4. Farklı saatlerde ve farklı günlerde download, upload, gecikme, jitter ve paket kaybı değerlerini kaydedin.
5. Wi-Fi kullanıyorsanız 2,4 GHz ve 5 GHz ağlarını ayrı ayrı test edin.

Taahhüt edilen hızın değerlendirilmesinde tek bir ölçüm yerine tekrarlanan ve aynı koşullarda yapılan testlerin ortalaması dikkate alınmalıdır. Ethernet testinde de sürekli düşük sonuç alınıyorsa sorun kablosuz kapsama alanından çok modem, altyapı veya operatör tarafında olabilir.

İnternet hızını artırmak için uygulanabilir öneriler

• Modemi evin merkezi ve açık bir noktasına yerleştirin.
• Destekleniyorsa yoğun kullanımda 5 GHz Wi-Fi bandını tercih edin.
• Modem yazılımını ve cihaz ağ sürücülerini güncel tutun.
• Ethernet kablosu, port hızı ve kablo kategorisini kontrol edin.
• Arka plandaki bulut senkronizasyonu, güncelleme ve yedekleme işlemlerini durdurun.
• Modemi yeniden başlatın ve gerekirse fabrika ayarlarına dönmeden önce yapılandırmayı yedekleyin.
• Ethernet üzerinden yapılan tekrarlı testlerdeki sonuçları operatörün teknik desteğiyle paylaşın.

Operatöre ne zaman başvurulmalıdır?

Doğrudan Ethernet bağlantısıyla, farklı zamanlarda ve birden fazla test sunucusunda yapılan ölçümlerde hız sürekli olarak paket değerinin altında kalıyorsa operatöre kayıt açılmalıdır. Başvuruda test tarihlerini, saatlerini, kullanılan cihazı, bağlantı türünü ve download ile upload sonuçlarını belirtin. Gerekirse hat zayıflaması, modem sinyalleri, port durumu ve bölgesel kapasite kontrolü istenebilir.