โปรแกรม Speed Test วัดเน็ตได้ช้า: สาเหตุและวิธีตรวจสอบ

อาการที่พบเมื่อทดสอบความเร็วอินเทอร์เน็ต

เมื่อใช้โปรแกรม Speed Test แล้วพบว่าความเร็วดาวน์โหลดหรืออัปโหลดต่ำกว่าที่คาดไว้ อาจสังเกตได้จากการโหลดไฟล์ช้า ดูวิดีโอสะดุด เล่นเกมมีอาการหน่วง หรือการประชุมออนไลน์มีเสียงขาดหาย นอกจากตัวเลขความเร็วแล้ว ควรดูค่า ping และความเสถียรของผลทดสอบร่วมกันด้วย

ผลทดสอบที่แตกต่างกันในแต่ละครั้งไม่ได้หมายความว่าอินเทอร์เน็ตเสียเสมอไป เพราะสภาพแวดล้อมขณะวัด เช่น จำนวนผู้ใช้งาน ระยะห่างจากเราเตอร์ และเซิร์ฟเวอร์ที่เลือก ล้วนมีผลต่อผลลัพธ์

สาเหตุจากสัญญาณ Wi-Fi และระยะห่างจากเราเตอร์

Wi-Fi เป็นสาเหตุที่พบบ่อยเมื่อโปรแกรม Speed Test แสดงความเร็วต่ำ โดยเฉพาะอุปกรณ์ที่อยู่ไกลจากเราเตอร์ มีผนังหลายชั้น หรืออยู่ใกล้สิ่งกีดขวางที่รบกวนสัญญาณ สัญญาณ 2.4 GHz ครอบคลุมพื้นที่ได้กว้างกว่า แต่มีโอกาสถูกรบกวนมากกว่า 5 GHz ซึ่งมักทำความเร็วได้สูงในระยะใกล้

สาเหตุจากเราเตอร์หรืออุปกรณ์เครือข่าย

เราเตอร์ที่เปิดใช้งานต่อเนื่องเป็นเวลานาน อุปกรณ์รุ่นเก่า หรือเฟิร์มแวร์ที่ไม่ได้รับการปรับปรุง อาจจัดการการเชื่อมต่อได้ไม่เต็มประสิทธิภาพ หากมีอุปกรณ์หลายเครื่องใช้งานพร้อมกัน เราเตอร์ต้องแบ่งแบนด์วิดท์ให้แต่ละเครื่อง จึงทำให้ผลดาวน์โหลดและอัปโหลดลดลง

สาเหตุจากอุปกรณ์ที่ใช้ทดสอบ

คอมพิวเตอร์หรือโทรศัพท์ที่มีโปรแกรมทำงานเบื้องหลังจำนวนมาก อัปเดตระบบอยู่ หรือมีหน่วยความจำและกำลังประมวลผลจำกัด อาจทำให้การวัดความเร็วคลาดเคลื่อน นอกจากนี้ อะแดปเตอร์ Wi-Fi รุ่นเก่าและการเชื่อมต่อผ่านฮับ USB ก็อาจจำกัดความเร็วสูงสุดของอุปกรณ์

สาเหตุจากการใช้งานอินเทอร์เน็ตพร้อมกัน

การดาวน์โหลดไฟล์ขนาดใหญ่ สตรีมวิดีโอ สำรองข้อมูลขึ้นคลาวด์ หรือใช้งานกล้องวงจรปิดพร้อมกัน จะใช้แบนด์วิดท์ร่วมกับการทดสอบ หากมีสมาชิกในบ้านหลายคนใช้งานในช่วงเวลาเดียวกัน ผลจากโปรแกรม Speed Test อาจสะท้อนความเร็วที่เหลืออยู่ ไม่ใช่ความสามารถสูงสุดของแพ็กเกจ

สาเหตุจากผู้ให้บริการหรือเส้นทางเครือข่าย

ในบางช่วงเวลา เครือข่ายของผู้ให้บริการอาจมีผู้ใช้งานหนาแน่น งานบำรุงรักษา หรือปัญหาบนเส้นทางเชื่อมต่อไปยังเซิร์ฟเวอร์ปลายทาง ทำให้ค่า ping สูงและความเร็วลดลงชั่วคราว ปัญหานี้อาจเกิดเฉพาะบางเว็บไซต์หรือบางบริการ ขณะที่เว็บไซต์อื่นยังใช้งานได้ตามปกติ

วิธีแยกสาเหตุด้วยการทดสอบอย่างเป็นระบบ

1. หยุดการดาวน์โหลด อัปโหลด และการสตรีมบนอุปกรณ์อื่นก่อนเริ่มทดสอบ

2. รีสตาร์ตเราเตอร์ แล้วรอสัญญาณกลับมาเสถียร

3. ทดสอบใกล้เราเตอร์ด้วย Wi-Fi 5 GHz หากอุปกรณ์รองรับ

4. เชื่อมต่อคอมพิวเตอร์ด้วยสาย LAN เพื่อเปรียบเทียบกับผลจาก Wi-Fi

5. ทดสอบอย่างน้อยสามช่วงเวลา และเลือกเซิร์ฟเวอร์ใกล้ตำแหน่งใช้งาน

6. เปรียบเทียบผลระหว่างอุปกรณ์หลายเครื่อง หากทุกเครื่องช้าคล้ายกัน ควรตรวจสอบเราเตอร์หรือผู้ให้บริการ

แนวทางปรับปรุงความเร็วและค่า ping

• วางเราเตอร์ไว้ในจุดเปิดโล่งและใกล้บริเวณที่ใช้งานมากที่สุด

• เลือกย่าน 5 GHz เมื่ออยู่ใกล้เราเตอร์ และใช้ 2.4 GHz เมื่อจำเป็นต้องครอบคลุมระยะไกล

• เปลี่ยนรหัสผ่าน Wi-Fi และตรวจสอบอุปกรณ์ที่ไม่รู้จักซึ่งอาจแอบใช้งานเครือข่าย

• ปิดการดาวน์โหลดหรือสำรองข้อมูลอัตโนมัติระหว่างการประชุมออนไลน์และการเล่นเกม

• อัปเดตเฟิร์มแวร์เราเตอร์และระบบปฏิบัติการของอุปกรณ์ตามความเหมาะสม

• หากใช้สาย LAN แล้วความเร็วยังต่ำต่อเนื่อง ควรติดต่อผู้ให้บริการพร้อมแจ้งช่วงเวลาที่พบปัญหาและผลทดสอบ

ควรติดต่อผู้ให้บริการเมื่อใด

ควรติดต่อผู้ให้บริการอินเทอร์เน็ตเมื่อทดสอบผ่านสาย LAN แล้วความเร็วยังต่ำกว่าปกติหลายครั้ง ค่า ping สูงต่อเนื่อง หรือการเชื่อมต่อหลุดบ่อยโดยไม่ขึ้นกับอุปกรณ์และช่วงเวลา ควรเตรียมข้อมูลแพ็กเกจ ตำแหน่งใช้งาน รุ่นเราเตอร์ และภาพผลจากโปรแกรม Speed Test เพื่อช่วยให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบได้เร็วขึ้น

การวัดที่ถูกต้องควรพิจารณาทั้งความเร็วดาวน์โหลด ความเร็วอัปโหลด ค่า ping และความสม่ำเสมอของผลลัพธ์ ตัวเลขเพียงครั้งเดียวไม่เพียงพอสำหรับสรุปว่าอินเทอร์เน็ตมีปัญหา